Scheiden met een koophuis

Scheiden wanneer u een eigen huis heeft, is hoe dan ook gecompliceerd. Wie is de eigenaar? Hoe veel is het huis waard? Wie mag er blijven wonen? Kan degene die wil blijven de ander uitkopen? Of moeten ze het huis toch samen verkopen?

Het is verstandig wanneer mensen met een eigen woning een expert raadplegen. Die helpt mensen om juridisch en fiscaal de juiste stappen te zetten in dit ingewikkelde proces. Zo komen ze niet voor nare verrassingen te staan. Een vFAS advocaat en scheidingsmediator kan helpen. Scheidende mensen met een eigen woning moeten een aantal dingen in overweging nemen.

Van wie is het huis?

In vrijwel alle huwelijkse voorwaarden staan afspraken opgenomen over de echtelijke woning.
Staat een koophuis geregistreerd op naam van één van de partners, dan is het bij een scheiding duidelijk. Het huis wordt dan niet verdeeld. Het is van de partner op wiens naam het staat. Het maakt niet uit wie de hypotheek betaalt.
Als het huis op beide namen staat, moeten partners het bij scheiding wel verdelen. De verdeling gaat dan zoals bij een huwelijk of partnerschap in gemeenschap van goederen. Bij een huwelijk of partnerschap in gemeenschap van goederen is iedere partner in principe voor de helft eigenaar van de woning. Beide partners hebben bij een scheiding recht op de helft van de waarde van het huis. Een makelaar bepaalt hoe hoog die waarde is.

Uitkopen: de helft van de overwaarde

Soms blijft een van de partners in het huis wonen. Als de woning eigendom van beide partners is, moet de achterblijver in dat geval wel voldoende inkomen hebben om in zijn eentje de hypotheek te betalen en over te nemen. De bank moet daar toestemming voor geven. Daarnaast heeft de vertrekkende partner recht op de helft van de overwaarde, als die er is. De achterblijver moet in dat geval de helft van de overwaarde betalen aan de vertrekkende partner. Heeft degene die wil blijven niet genoeg geld om dit te kunnen doen of geeft de bank geen toestemming? Dan loopt het vaak uit op een noodgedwongen verkoop.

Beide partners willen in het huis blijven

Als beide partners in het gezamenlijke huis willen blijven, dan roepen ze daarbij het beste de hulp in van een advocaat/scheidingsmediator, want dit soort discussies zijn zonder begeleiding erg lastig. Staat het huis op één naam, dan heeft de eigenaar de meeste zeggenschap. Als het huis eigendom van beide partners is, hebben ze allebei evenveel rechten. Komen ze er niet uit samen, dan doet een rechter uiteindelijk uitspraak. Als er kinderen in het spel zijn, kijkt de rechter vooral naar hun belang.

Verkopen en allebei elders gaan wonen

Soms is er niet genoeg geld om de ander uit te kopen. Soms willen beide partners van het huis en de hypotheek af. In overleg kunnen veel verschillende oplossingen worden gevonden. Als de ex-partners beiden eigenaar van de woning zijn, moeten ze de waarde, winst en/of de schulden bij een verkoop verdelen.

Gevolgen voor de belastingaangifte

Bij een scheiding met een eigen woning krijgen mensen te maken met fiscale gevolgen voor de hypotheekrenteaftrek en het eigenwoningforfait. Wat die gevolgen zijn, hangt af van wie eigenaar is van de woning. Soms zijn beide partners dat. De partner die in de woning blijft, de achterblijver, mag de rente van zijn deel van de hypotheek aftrekken. De vertrekkende partner doet dat voor het andere deel. Het eigenwoningforfait geeft de achterblijver aan voor het deel dat hij eigenaar is van het huis. Dat geldt ook voor de andere partner. Is de achterblijver geen eigenaar, dan mag hij dit doen tot twee jaar na de scheiding.